TURP: Prostatın Kapalı Ameliyatla Alınması
İyi huylu prostat büyümesinde yıllardır uygulanan referans yöntem. Kesi yok; prostat dokusu idrar yolundan girilerek tıraşlanır. Kimlere uygun, nasıl geçer ve nelere dikkat edilir?
Son tıbbi gözden geçirme: 4 Ekim 2026 — Doç. Dr. Müslüm Ergün
Özel Online Danışmanlık
Kliniğe gelmeden, randevulu ve birebir video görüşmesi. Özellikle mahremiyet önceliği olan hastalar için.
- İşlem süresi
- 45–75 dakika
- Anestezi
- Spinal veya genel anestezi
- Hastanede kalış
- 1–2 gece
- Türkiye’de kalış
- 5–7 gün
- İşe dönüş
- 2–3 hafta
- Uçuşa izin
- 7–10 gün
Durumun tanımı
TURP (transüretral prostat rezeksiyonu), iyi huylu prostat büyümesinde idrar yolunu daraltan dokunun kesi yapılmadan alınması işlemidir. Penis içinden ilerletilen ince bir aletle mesane boynuna ulaşılır ve idrar kanalına baskı yapan prostat dokusu küçük parçalar halinde tıraşlanarak dışarı alınır. Prostatın tamamı değil, yalnızca kanalı tıkayan iç kısmı çıkarılır; dış kapsül yerinde kalır.
TURP, iyi huylu prostat büyümesinin cerrahi tedavisinde uzun yıllardır referans yöntem olarak kabul edilir. Yeni yöntemler bu yöntemle karşılaştırılarak değerlendirilir. Orta büyüklükteki prostatlarda yaygın olarak tercih edilir; çok büyük prostatlarda ise enükleasyon yöntemleri (HoLEP, ThuLEP) veya açık cerrahi gündeme gelebilir.
İşlem sırasında iki farklı enerji sistemi kullanılabilir. Monopolar TURP’ta yıkama için tuz içermeyen sıvı kullanılır; bu sıvının dolaşıma fazla geçmesi TUR sendromu denilen, kandaki sodyum düzeyinin düşmesiyle seyreden bir tabloya yol açabilir. Bipolar TURP’ta ise yıkama serum fizyolojikle yapılır ve bu risk ortadan kalkar. Bipolar sistem ayrıca daha uzun süreli işlemlere imkân tanır.
TURP bir kanser ameliyatı değildir; iyi huylu büyümenin yarattığı tıkanıklığı giderir. Bununla birlikte çıkarılan dokunun tamamı patolojiye gönderilir, çünkü beklenmedik şekilde kanser hücresi bulunabilir. Bu durumda tedavi planı yeniden değerlendirilir.
RETROGRAD BOŞALMA BEKLENEN BİR SONUÇTUR. İşlem mesane boynunu genişlettiği için, boşalma sırasında meni dışarı çıkmak yerine mesaneye geri kaçabilir ve sonra idrarla atılır. Bu durum orgazm hissini ortadan kaldırmaz ve zararlı değildir; ancak doğurganlığı etkiler. Çocuk sahibi olmayı planlıyorsanız bunu ameliyat öncesinde mutlaka konuşun. Ereksiyon işlevi genellikle etkilenmez, fakat hiçbir ameliyatta bu konuda garanti verilemez.
TURP, prostat büyümesinin cerrahi tedavisinde uzun süredir kullanılan ve sonuçları iyi bilinen yerleşik bir yöntemdir. Küçük ve orta büyüklükteki prostatlarda etkili sonuç verir; çıkarılan doku patolojik olarak incelenir.
Sınırı prostatın büyüklüğüdür: bez büyüdükçe işlem süresi ve emilen sıvı miktarı arttığı için pratik bir tavan oluşur. Bu sınırın üzerindeki prostatlarda dokunun bütün hâlinde çıkarıldığı enükleasyon yöntemleri öne çıkar. Bu nedenle yöntem seçiminde ilk bakılan şey prostat hacmidir.
Kimlere uygundur?
Uygun olabilir
- İlaç tedavisine yeterli yanıt vermeyen ya da ilacı yan etkisi nedeniyle sürdüremeyen hastalar
- Orta büyüklükte prostatı olan ve idrar akımı belirgin biçimde bozulmuş hastalar
- İdrarını hiç yapamayıp sonda takılmış ve sondadan kurtulmak isteyen hastalar
- Prostat büyümesine bağlı tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu geçirenler
- Mesanede idrarın tam boşalmamasına bağlı taş oluşumu veya böbrek işlevlerinde bozulma gelişen hastalar
- Prostat kaynaklı tekrarlayan kanaması olan hastalar
Uygun olmayabilir
- Çok büyük hacimli prostatı olan hastalar — enükleasyon yöntemleri veya açık cerrahi daha uygun olabilir
- Tedavi edilmemiş aktif idrar yolu enfeksiyonu olanlar — önce enfeksiyon tedavi edilir
- Kanama bozukluğu kontrol altına alınmamış hastalar
- Yakınmaları hafif olan ve ilaçla rahat eden hastalar — cerrahi için acele edilmez
- Mesane kası işlevini yitirmiş hastalar — tıkanıklık giderilse de şikâyet sürebilir, önce ürodinamik değerlendirme gerekir
Kullanılan teknoloji
- Bipolar rezeksiyon sistemi (serum fizyolojik yıkama, TUR sendromu riskini ortadan kaldırır)
- Sürekli akımlı rezektoskop
- Yüksek çözünürlüklü endoskopik görüntüleme
- Çıkarılan dokunun tamamının patolojik incelemesi
Cerrah deneyimi
Doğrulanabilir bilgi
- Cerrah deneyimi
- Doç. Dr. Müslüm Ergün121270
Adım adım süreç
- Ameliyat öncesi
Değerlendirme
Yakınmalar puanlanır, idrar akım hızı ölçülür, ultrasonla prostat hacmi ve işeme sonrası kalan idrar belirlenir. PSA bakılır ve kan sulandırıcı ilaçların düzenlenmesi planlanır.
- Ameliyat günü
İşlem
Spinal veya genel anestezi altında, kesi yapılmadan idrar yolundan girilir. Tıkayıcı doku tıraşlanarak alınır ve işlem sonunda sonda takılır. Süre genellikle 45–75 dakikadır.
- 1–2. gün
Sonda dönemi
Mesane sürekli yıkanarak pıhtı oluşumu önlenir. Kanama azaldıkça yıkama durdurulur ve sonda çıkarılır. Çoğu hasta bu dönemde taburcu olur.
- 1. hafta
Erken iyileşme
İdrarda yanma, sık ve ani sıkışma hissi beklenen bulgulardır. Bol sıvı alınır, kabızlıktan ve ağır kaldırmaktan kaçınılır.
- 4–6. hafta
Kabuk dökülmesi ve yerleşme
Ameliyat bölgesindeki iyileşme dokusu dökülürken idrarda geçici kanama görülebilir. Bu dönemin sonunda idrar akımı belirgin biçimde düzelir.
Yöntem karşılaştırması
| Ölçüt | TURP | HoLEP / ThuLEP | Rezūm |
|---|---|---|---|
| Uygun prostat hacmi | Orta büyüklük | Her hacim, özellikle büyük | Küçük–orta |
| Doku çıkarma biçimi | Parça parça tıraşlama | Lobun bütün olarak ayrılması | Doku çıkarılmaz, buharla küçültülür |
| Anestezi | Spinal veya genel | Spinal veya genel | Lokal veya hafif sedasyon |
| Sonda süresi | 1–2 gün | 1–2 gün | Birkaç gün |
| Retrograd boşalma | Sık | Sık | Daha seyrek |
| Etkinin ortaya çıkışı | Hemen | Hemen | Haftalar içinde kademeli |
| Patolojik inceleme | Mümkün | Mümkün | Doku alınmadığı için mümkün değil |
Hiçbir yöntem diğerinin yerine geçen tek doğru seçenek değildir. Karar; prostat hacmi, mesane işlevi, kanama riski, cinsel işlev beklentileri ve eşlik eden hastalıklar birlikte değerlendirilerek verilir.
Riskler
- RETROGRAD BOŞALMA: sık görülen ve beklenen bir sonuçtur; meni mesaneye kaçar, doğurganlık etkilenir, orgazm hissi genellikle korunur
- Kanama — işlem sırasında veya kabuk dökülme döneminde; nadiren kan nakli gerekebilir
- İdrar yolu enfeksiyonu
- İdrar kanalında darlık veya mesane boynunda daralma — sonradan gelişebilir, ek işlem gerektirebilir
- İdrar kaçırma — çoğunlukla geçicidir; kalıcı kaçırma seyrektir
- TUR sendromu — yalnızca monopolar sistemde söz konusudur, bipolar sistemde bu risk yoktur
- Yıllar içinde dokunun yeniden büyümesine bağlı olarak ameliyatın tekrarlanması ihtiyacı
- Ereksiyon işlevinde değişiklik — genellikle beklenmez ancak garanti edilemez
Alternatifler
- İlaç tedavisi (alfa blokerler, 5-alfa redüktaz inhibitörleri veya bunların birlikte kullanımı)
- Rezūm su buharı tedavisi — cinsel işlevi koruma önceliği olan, uygun anatomideki hastalarda
- HoLEP veya ThuLEP enükleasyonu — özellikle büyük hacimli prostatlarda
- Prostatik üretral askı sistemleri — seçilmiş hastalarda
- Açık (adenomektomi) cerrahi — çok büyük prostatlarda
- Yakınma hafifse yaşam tarzı düzenlemesi ve izlem
İyileşme süreci
İlk 48 saat
Sonda takılıdır ve mesane yıkanır. İdrarın pembe-kırmızı olması beklenir. Bol sıvı alımı önerilir.
1. hafta
Sonda çıkarılmıştır. İdrarda yanma, acil sıkışma hissi ve sık idrara çıkma görülebilir; bunlar zamanla azalır. Hafif yürüyüş serbesttir, ağır kaldırma yasaktır.
2–3. hafta
Masa başı işe dönülebilir. Kabızlıktan kaçınmak önemlidir; ıkınma kanamayı tetikleyebilir.
4–6. hafta
Kabuk dökülmesine bağlı geçici kanama olabilir; telaşlanmadan sıvı alımı artırılır. Cinsel yaşama dönüş bu dönemde planlanır.
3. ay
İdrar akımı ve yakınma puanı yeniden ölçülerek sonuç değerlendirilir.
Sık sorulan sorular
TURP açık ameliyat mı, kesi yapılıyor mu?
Hayır. Karın bölgesinde veya başka bir yerde kesi yapılmaz. İşlem tamamen idrar yolundan, penis içinden ilerletilen ince bir aletle gerçekleştirilir. Bu nedenle dışarıdan görünen bir yara izi kalmaz.
Prostatın tamamı mı alınıyor?
Hayır. Yalnızca idrar kanalına baskı yapan iç kısım alınır; prostatın dış kapsülü yerinde kalır. Bu yüzden ameliyat sonrası PSA takibi yine yapılabilir ve yıllar içinde kalan dokunun yeniden büyümesi mümkündür.
Ameliyattan sonra meni neden gelmiyor?
Buna retrograd boşalma denir ve TURP sonrası sık görülen, beklenen bir durumdur. Mesane boynu genişlediği için meni dışarı çıkmak yerine mesaneye kaçar ve sonrasında idrarla atılır. Orgazm hissi genellikle korunur, ancak doğurganlık etkilenir. Çocuk sahibi olmayı planlıyorsanız ameliyat öncesinde mutlaka belirtin.
Cinsel gücüm etkilenir mi?
Ereksiyon işlevinde belirgin bir değişiklik genellikle beklenmez. Bununla birlikte hiçbir cerrahi girişimde bu konuda kesin garanti verilemez. Ameliyat öncesi mevcut cinsel işlevinizin kaydedilmesi, sonrasında değerlendirmeyi kolaylaştırır.
Monopolar ile bipolar arasındaki fark nedir?
Fark kullanılan enerji sisteminde ve yıkama sıvısındadır. Monopolarda tuz içermeyen sıvı kullanılır ve bu sıvının dolaşıma geçmesi TUR sendromuna yol açabilir. Bipolarda serum fizyolojik kullanıldığı için bu risk ortadan kalkar ve daha uzun süreli işlemler güvenle yapılabilir.
Sonda ne kadar kalır?
Çoğu hastada 1–2 gün. Sonda kalırken mesane sürekli yıkanarak pıhtı oluşması önlenir. Kanama azaldığında yıkama durdurulur ve sonda çıkarılır. Prostatı çok büyük olan veya kanaması fazla olan hastalarda bu süre uzayabilir.
Ameliyattan sonra idrarda kan görmem normal mi?
Evet. İlk günlerde idrarın pembe-kırmızı olması beklenir. Ayrıca 4–6. haftada iyileşme dokusunun dökülmesiyle ikinci bir kanama dönemi yaşanabilir; bu da beklenen bir durumdur. Pıhtılı, koyu kanama veya idrar yapamama olursa vakit kaybetmeden başvurulmalıdır.
Ameliyat tekrarlanmak zorunda kalır mı?
Prostatın tamamı alınmadığı için kalan doku yıllar içinde yeniden büyüyebilir ve bir kısım hastada yıllar sonra ikinci bir işlem gerekebilir. Bu, ameliyatın başarısız olduğu anlamına gelmez; yöntemin bilinen bir özelliğidir.
TURP mu HoLEP mi daha iyi?
Tek bir "daha iyi" yöntem yoktur. TURP orta büyüklükteki prostatlarda uzun yıllardır referans yöntemdir. HoLEP ve ThuLEP, lobun bütün olarak ayrılmasını sağladığı için özellikle büyük hacimli prostatlarda öne çıkar. Seçim prostat hacmi, kanama riski ve beklentilerinize göre birlikte yapılır.
Ne zaman uçabilirim ve işe dönebilirim?
Genellikle 7–10 gün sonra uçuşa izin verilir; yurt dışından gelen hastalar için 5–7 günlük kalış planlanır. Masa başı işe 2–3 hafta içinde dönülebilir; ağır fiziksel iş ve ağır kaldırma için 4–6 hafta beklenmesi önerilir.
Ameliyattan sonra ne zaman uçabilirim?
Sonda burada çekilir ve kontrol yapılır; uçuş onayı bundan sonra verilir. Sonda çekiminin ertesi gününe uçuş planlamayın. Ayrıca ameliyattan sonraki ilk haftalarda ağır kaldırmaktan ve ıkınmaktan kaçınmanız, kanamayı önlemek açısından önemlidir.
Çıkarılan doku inceleniyor mu?
Evet. TURP'ta çıkarılan parçalar patolojik olarak incelenir ve bu inceleme beklenmedik bir kanserin yakalanmasına imkân verebilir. Dokunun çıkarılmadığı yöntemlerde böyle bir inceleme yapılamaz; bu, yöntem seçerken dikkate alınması gereken bir ayrıntıdır.
Ameliyattan sonra idrar kaçırır mıyım?
TURP sonrası kalıcı idrar kaçırma seyrektir; ancak ilk dönemde sıkışma hissi ve sık idrara çıkma olabilir. Bu şikâyetler genellikle haftalar içinde azalır. Pelvik taban egzersizlerini ameliyattan önce öğrenmek bu dönemi kolaylaştırır.
Zamanla yeniden ameliyat gerekebilir mi?
TURP'ta prostat dokusunun bir bölümü yerinde kaldığı için, yıllar içinde kalan dokunun yeniden büyümesi ve şikâyetlerin tekrarlaması mümkündür. Dokunun tamamen çıkarıldığı enükleasyon yöntemlerinde bu olasılık daha düşüktür. Yurt dışından geliyorsanız ikinci bir seyahat ihtimalini bu kararda tartın.
Bu konudaki yazılar
Bilimsel kaynaklar
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Bu tedavi hakkında konuşalım
Sorularınız için WhatsApp'tan yazın veya ön değerlendirme formunu doldurun.
Ön değerlendirme formu
Bilgilerinizi bırakın, ekibimiz en kısa sürede dönüş yapsın.
Diğer tedaviler
Aşırı Aktif Mesane ve Sıkışma Tipi Kaçırma
Ani ve dayanılmaz tuvalete gitme ihtiyacı, sık idrara çıkma ve bazen yetişememe. Tedavi basamaklıdır ve çoğu hastada ilaç ya da ameliyata gerek kalmadan belirgin düzelme sağlanır.
Detaylı bilgiTestis Kanseri: Erken Davranmak Neden Her Şeyi Değiştirir
Genç erkeklerde en sık görülen solid kanserdir ve tedaviye yanıtı yüksektir. Ağrısız bir sertlik fark ettiyseniz beklemeyin — gecikme, kolay tedavi edilebilir bir hastalığı zorlaştırır.
Detaylı bilgiStres Tipi İdrar Kaçırma: Tedavi Seçenekleri
Öksürürken, hapşırırken veya spor yaparken idrar kaçırma. Önce doğru tipin belirlenmesi, sonra en az girişimsel basamaktan başlanması gerekir — ameliyat ilk seçenek değildir.
Detaylı bilgi