Hipospadias Onarımı
İdrar deliğinin penisin ucunda değil, alt yüzünde açıldığı doğuştan gelen durumun cerrahi onarımı. Amaç önce işlev — düzgün bir idrar akımı ve düz bir penis — sonra görünümdür.
Son tıbbi gözden geçirme: 6 Ekim 2026 — Doç. Dr. Müslüm Ergün
Özel Online Danışmanlık
Kliniğe gelmeden, randevulu ve birebir video görüşmesi. Özellikle mahremiyet önceliği olan hastalar için.
- İşlem süresi
- 1–3 saat (tipe göre)
- Anestezi
- Genel anestezi (çocukta kaudal blok eklenebilir)
- Hastanede kalış
- Günübirlik – 1 gece
- Türkiye’de kalış
- 10–14 gün
- Sonda süresi
- 5–10 gün
- İşe dönüş
- Kreş/okula dönüş 2–3 hafta
- Uçuşa izin
- Sonda alındıktan ve kontrol yapıldıktan sonra
Durumun tanımı
Hipospadias, idrar kanalının (üretranın) penisin ucuna kadar tamamlanmadan, alt yüzünde bir yerde dışarı açıldığı doğuştan gelen bir durumdur. Erkek bebeklerde sık görülür ve bir hastalık ya da yanlış bir şeyin sonucu değildir; gelişimin tamamlanmamasıdır. Ailelerin en çok sorduğu soru olan "bizim yaptığımız bir hata mı" sorusunun cevabı hayırdır.
Üç bulgu bir arada değerlendirilir: idrar deliğinin nerede açıldığı, penisin öne doğru eğriliğinin (kordi) olup olmadığı ve sünnet derisinin öndeki eksikliği. Bu üçü her çocukta aynı derecede bulunmaz. Delik uca yakınsa (distal) tablo genellikle daha hafiftir; deliğin penis kökünde veya skrotumda açıldığı durumlar (proksimal) daha ileri bir onarım gerektirir.
Onarım kararı yalnızca görünüme göre verilmez. Asıl ölçütler şunlardır: çocuk ayakta ve ileri doğru idrar yapabiliyor mu, idrar akımı dağılıyor veya aşağı doğru mu gidiyor, penis idrar yaparken veya ileride ereksiyonda belirgin biçimde eğri mi. Çok hafif, uca çok yakın ve eğriliğin olmadığı bazı olgularda ameliyat gerekmeyebilir — bu da geçerli bir sonuçtur ve ailelere açıkça söylenir.
ÇOK ÖNEMLİ BİR UYARI: Hipospadiası olan bir çocuğa ONARIMDAN ÖNCE SÜNNET YAPILMAMALIDIR. Sünnet derisi, onarımda kullanılabilecek en değerli dokudur; kesilip atıldığında cerrah elindeki en uygun malzemeyi kaybeder ve onarım zorlaşır. Türkiye’de bu, geleneksel sünnet uygulaması nedeniyle sık yaşanan bir sorundur. Çocuğunuzda idrar deliğinin yeri olağan dışı görünüyorsa, sünnetten önce bir ürolog değerlendirmelidir.
Ameliyat için tercih edilen dönem genellikle bebeğin ilk yılı içindedir; kılavuzlarda çoğunlukla 6–18 ay arası öne çıkar. Bu dönemin seçilmesinin nedeni çocuğun olayı hatırlamaması ve iyileşmenin hızlı olmasıdır. Daha geç başvurulduğunda onarım yine yapılabilir; "yaş geçti" diye bir durum yoktur, yalnızca planlama değişir.
Bazı çocuklarda hipospadias tek başına değildir: inmemiş testis veya kasık fıtığı eşlik edebilir. Deliğin çok geride olduğu ve testislerin ele gelmediği durumlarda, cinsiyet gelişimiyle ilgili bir değerlendirme istenebilir. Bu istem bir korkutma değil, doğru tanıyı atlamamak içindir.
Onarımın amacı sırasıyla şudur: idrarın ileriye, tek bir huzme hâlinde çıkması; penisin düz olması; idrar deliğinin uca yakın ve yeterli genişlikte olması; görünümün yaşıtlarına benzemesi. Görünüm listenin sonundadır çünkü işlev düzelmeden görünümün bir anlamı yoktur.
Kimlere uygundur?
Uygun olabilir
- İdrar akımı dağılan, aşağı doğru giden veya ayakta idrar yapmayı zorlaştıran çocuklar
- Penis gövdesinde belirgin eğriliği (kordi) olan çocuklar
- İdrar deliği penis gövdesinin ortasında, kökünde veya skrotuma yakın açılan çocuklar
- Daha önce başka bir merkezde onarılmış ancak fistül veya darlık gelişmiş çocuklar
- Erişkin yaşa kadar onarılmamış, idrar yaparken veya cinsel işlevde sorun yaşayan hastalar
Uygun olmayabilir
- İdrar deliği uca çok yakın, eğriliği olmayan ve işlevsel şikâyeti bulunmayan çocuklar — bu durumda ameliyat önerilmeyebilir
- Aktif idrar yolu enfeksiyonu olan çocuklar: önce enfeksiyon tedavi edilir
- Penis boyutunun küçük olduğu seçilmiş olgularda ameliyat öncesi hormon desteği gerekebileceği için planlama ertelenebilir
- Genel anestezi açısından ek risk taşıyan, önce çocuk hekimi tarafından değerlendirilmesi gereken çocuklar
Kullanılan teknoloji
- Ameliyat mikroskobu veya büyüteçli gözlük (loupe) ile büyütmeli cerrahi
- Çocuk cerrahisine uygun ince cerrahi aletler ve emilebilen ince dikiş materyali
- Sünnet derisinden hazırlanan damarlı (vaskülarize) doku örtüsü
- Gerekli olgularda ağız içi (bukkal) mukoza grefti
- Pediatrik anestezi ekibi ve ameliyat sonrası ağrı için kaudal blok imkânı
- Yumuşak, ince çaplı üretral sonda / damla (dripping) stent
Cerrah deneyimi
Doğrulanabilir bilgi
- Cerrah deneyimi
- Doç. Dr. Müslüm Ergün121270
Adım adım süreç
- Uzaktan
Ön değerlendirme
Çocuğun doğum bilgileri, varsa daha önce yapılmış ameliyatların notları, idrar yaparken çekilmiş bir video veya fotoğraf ve idrar tahlili incelenir. Daha önce sünnet yapılıp yapılmadığı mutlaka sorulur, çünkü bu planı doğrudan değiştirir.
- 1. Gün
Muayene ve anestezi değerlendirmesi
Yüz yüze muayenede deliğin yeri, eğriliğin derecesi ve dokunun niteliği değerlendirilir. Kan tahlilleri ve idrar kültürü yapılır. Kültürde üreme varsa ameliyat ertelenir.
- 2. Gün
Ameliyat
Genel anestezi altında eğrilik düzeltilir, yeni idrar kanalı oluşturulur ve üzeri damarlı bir doku katmanıyla örtülür. Bu örtü katmanı, sonradan fistül gelişme olasılığını azaltmak için konulur. İşlem sonunda ince bir sonda bırakılır.
- 2.–3. Gün
Taburculuk
Çoğu çocuk aynı gün ya da ertesi gün evine gider. Pansumanın nasıl korunacağı, sondanın nasıl boşalacağı ve hangi durumda hemen başvurulması gerektiği yazılı olarak anlatılır.
- 5.–10. Gün
Sonda alımı
Sonda burada alınır. Alındıktan sonra çocuğun ilk idrarı gözlenir; akımın tek huzme hâlinde ve ileriye doğru olduğu görülür. Bu yüzden dönüş uçuşu sonda alımının ertesi gününe planlanmaz.
- 3.–6. hafta
Kontrol
Yara iyileşmesi ve idrar akımı değerlendirilir. Uzaktan takip için fotoğraf ve idrar akımı videosu istenebilir.
Yöntem karşılaştırması
| Ölçüt | Distal (uca yakın) | Proksimal (kökte) |
|---|---|---|
| Ameliyat süresi | Daha kısa | Daha uzun |
| Seans sayısı | Genellikle tek seans | Sıklıkla iki seans planlanır |
| Eğriliğin düzeltilmesi | Çoğunlukla sınırlı bir işlem yeterlidir | Daha kapsamlı düzeltme gerekir |
| Ek doku ihtiyacı | Genellikle yok | Greft veya ek örtü gerekebilir |
| Fistül olasılığı | Daha düşük | Daha yüksek |
| Sonda süresi | Daha kısa | Daha uzun |
| Türkiye’de kalış | Daha kısa | Daha uzun planlanır |
Bu tablo bir sıralama değil, beklenti ayarıdır. Proksimal bir olguda ikinci ameliyat ihtimalinin yüksek olması bir başarısızlık değil, işin doğasıdır. Yurt dışından geliyorsanız bu ihtimali seyahat planınıza baştan katın.
Riskler
- FİSTÜL (İDRAR KAÇAĞI): En sık görülen komplikasyondur. Yeni oluşturulan kanalın bir noktasından cilde küçük bir delik açılır ve idrarın bir kısmı oradan gelir. Küçük fistüller bazen kendiliğinden kapanır; kapanmazsa genellikle birkaç ay beklenip ikinci bir küçük ameliyatla onarılır. Bu, ilk ameliyatın başarısız olduğu anlamına gelmez
- DARLIK: Yeni idrar deliğinde veya kanalın bir bölümünde daralma gelişebilir. İdrar akımının incelmesi, zorlanma veya damlama şeklinde fark edilir ve ek bir işlem gerektirebilir
- Yeni kanalın bir bölümünün açılması (dehisens) — özellikle proksimal ve ileri olgularda
- Yara yerinde enfeksiyon ve geçici şişlik, morarma
- Eğriliğin tam düzelmemesi veya ileride yeniden belirginleşmesi; ergenlikte yeniden değerlendirme gerekebilir
- İdrar kanalında balonlaşma (divertikül) ve buna bağlı idrar sonrası damlama
- Kozmetik sonucun aileyi veya ileride çocuğu tatmin etmemesi
- EK AMELİYAT İHTİMALİ: Özellikle proksimal olgularda ikinci bir girişim gerekebilir ve bu önceden konuşulur. Hiçbir cerrah tek ameliyatta kesin sonuç garanti edemez
Alternatifler
- Ameliyatsız izlem — delik uca çok yakınsa, eğrilik yoksa ve idrar akımı normalse geçerli bir seçenektir
- Tek seanslı onarım — distal ve orta hat olgularda yaygın yaklaşımdır
- İki seanslı onarım — ileri proksimal olgularda veya doku yetersizse; önce eğrilik düzeltilip doku hazırlanır, ikinci seansta kanal oluşturulur
- Greft kullanılan onarım — sünnet derisi daha önce alınmışsa ağız içi mukoza grefti gündeme gelir
- Ameliyat öncesi hormon desteği — penis boyutu küçük olan seçilmiş olgularda dokuyu büyütmek için
- Daha önce ameliyat edilmiş ve sorun yaşanmış olgularda redo (tekrar) onarım
İyileşme süreci
İlk 48 saat
Şişlik ve morarma beklenir. Ağrı genellikle basit ağrı kesicilerle kontrol edilir. Bol sıvı verilir. Ateş, pansumanın ıslanıp kurumaması veya sondadan idrar gelmemesi durumunda derhal başvurulmalıdır.
1. hafta
Çocuk evde dinlenir. Bez kullanan bebeklerde bezin pansumanı sıkıştırmaması önemlidir. Bisiklet, oyuncak at, kucakta bacak ayırarak taşıma gibi bölgeye baskı yapan hareketlerden kaçınılır.
Sonda alındıktan sonra
İlk idrarlar yanmalı olabilir. Akımın tek huzme hâlinde ve ileriye doğru olması beklenir. Dağılma veya damlama varsa hekime bildirilir.
2.–4. hafta
Kreş veya okula dönüş genellikle bu dönemde olur. Aktif oyun ve spor biraz daha ertelenir. Yara izleri bu dönemde kızarık görünür; aylar içinde soluklaşır.
3.–6. ay
Görünüm oturur. Bu süre dolmadan kozmetik sonuç hakkında kesin yargıya varılmaz.
Ergenlik
Penis büyüdükçe eğrilik veya darlık yeniden değerlendirilir. Çocukken onarılmış bir hastanın ergenlikte bir kez daha kontrol edilmesi olağandır ve kötü bir işaret değildir.
Sık sorulan sorular
Çocuğumun hipospadiası var, sünnet ettirebilir miyim?
Onarımdan önce HAYIR. Sünnet derisi onarımda kullanılabilecek en uygun dokudur; alınırsa cerrah bu imkânı kaybeder ve gerekirse ağız içinden greft almak gerekebilir. Sünnet genellikle onarım sırasında veya sonrasında planlanır.
Hangi yaşta ameliyat olmalı?
Kılavuzlarda çoğunlukla 6–18 ay arası öne çıkar; bu dönemde çocuk olayı hatırlamaz ve iyileşme hızlıdır. Daha büyük çocuklarda ve erişkinlerde de onarım yapılabilir; "yaş geçti" diye bir durum yoktur, yalnızca plan değişir.
Tek ameliyatla bitecek mi?
Distal olguların çoğunda tek seans yeterlidir. Proksimal olgularda iki seans planlanması olağandır. Hiçbir cerrah tek ameliyatta kesin sonuç garanti edemez; bunu söyleyen bir yere değil, ikinci ameliyat ihtimalini baştan konuşan bir yere gidin.
Fistül olursa ne yapılır?
Küçük fistüller bazen kendiliğinden kapanır. Kapanmazsa dokunun yumuşaması için genellikle birkaç ay beklenir ve küçük bir ameliyatla onarılır. Hemen tekrar girişmek, iltihaplı ve ödemli dokuda sonucu kötüleştirebilir.
Çocuğum ameliyattan sonra ayakta idrar yapabilecek mi?
Onarımın birinci amacı budur: idrarın ileriye, tek huzme hâlinde çıkması. Bunun gerçekleşip gerçekleşmediği sonda alındıktan sonra gözlenerek değerlendirilir.
İleride cinsel işlevi etkilenir mi?
Onarımın bir hedefi de penisin düz olmasıdır; bu doğrudan ileriki cinsel işlevle ilgilidir. Ergenlikte penis büyüdükçe eğriliğin yeniden değerlendirilmesi gerekebilir. Bunu şimdiden bilmek, sonradan sürpriz yaşamaktan iyidir.
Sonda rahatsız eder mi?
Çocuklar sondaya beklenenden kolay uyum sağlar. Sonda genellikle beze doğru serbest akacak şekilde bırakılır; torba takmak çoğu olguda gerekmez. Ağrı ve mesane spazmı için ilaç verilir.
Daha önce başka bir merkezde ameliyat oldu, tekrar yapılabilir mi?
Evet. Tekrar (redo) onarımlar daha zordur çünkü doku nedbelidir ve sünnet derisi genellikle kullanılmıştır; bu durumda ağız içi mukoza grefti gündeme gelir. Önceki ameliyat notlarını ve varsa fotoğrafları mutlaka getirin.
Türkiye’de ne kadar kalmalıyız?
Sonda alımı ve ilk kontrol burada yapıldığı için genellikle 10–14 gün planlanır. Proksimal olgularda bu süre uzayabilir. Dönüş uçuşunu sonda alımının ertesi gününe planlamayın.
Ameliyat izi kalır mı?
Her cerrahi kesi iz bırakır. Hedef, izin penis cildinin doğal çizgileriyle örtüşmesi ve zamanla soluklaşmasıdır. İlk aylarda kızarık görünmesi olağandır; kesin değerlendirme için 3–6 ay beklenir.
Anestezi çocuğuma zarar verir mi?
Pediatrik anestezi, çocuğa özel ilaç dozları ve izlemle yapılır. Ameliyat öncesi anestezi değerlendirmesi bu nedenle ayrı bir basamaktır. Çocuğunuzun geçirdiği hastalıkları, alerjilerini ve kullandığı ilaçları eksiksiz bildirin.
Hangi belgeleri göndermeliyiz?
Varsa önceki ameliyat notları ve epikrizler, güncel idrar tahlili, çocuğun idrar yaparken çekilmiş kısa bir videosu ve bölgenin fotoğrafı. Bu belgelerle tipin ne olduğu ve kaç seans gerekebileceği siz yola çıkmadan değerlendirilebilir.
Bu konudaki yazılar
Bilimsel kaynaklar
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Bu tedavi hakkında konuşalım
Sorularınız için WhatsApp'tan yazın veya ön değerlendirme formunu doldurun.
Ön değerlendirme formu
Bilgilerinizi bırakın, ekibimiz en kısa sürede dönüş yapsın.
Diğer tedaviler
Üretroplasti (Üretral Darlık Cerrahisi)
Üretral darlıkta kalıcı onarım. İçeriden kesme işlemleri kısa sürede rahatlatır ama darlık tekrarlar; her tekrar bir sonraki onarımı zorlaştırır. Bu sayfa, bu döngünün nasıl kırıldığını anlatır.
Detaylı bilgiPiyeloplasti (UPJ Darlığı Cerrahisi)
Böbrek çıkışındaki darlığın onarımı. Bu darlığın en tehlikeli yanı ağrı yapmadan ilerleyebilmesidir: böbrek sessizce genişler ve işlev kaybeder. Amaç böbreği korumaktır.
Detaylı bilgiVezikovajinal ve Üreterovajinal Fistül Onarımı
Sürekli idrar kaçağına yol açan fistüllerin onarımı. Bu bir kişisel kusur değil, onarılabilir bir tıbbi durumdur — ve en önemli iki şey doğru zamanlama ile ilk onarımın doğru yapılmasıdır.
Detaylı bilgi