Pektopeksi (Pelvik Organ Sarkması Ameliyatı)
Rahim veya vajen kubbesinin aşağı doğru sarkmasında, askının leğen kemiğinin yan duvarındaki güçlü bağa (iliopektineal bağ) yapıldığı laparoskopik onarım yöntemi.
Son tıbbi gözden geçirme: 6 Ekim 2026 — Doç. Dr. Müslüm Ergün
Özel Online Danışmanlık
Kliniğe gelmeden, randevulu ve birebir video görüşmesi. Özellikle mahremiyet önceliği olan hastalar için.
- İşlem süresi
- 60–120 dakika
- Anestezi
- Genel anestezi
- Hastanede kalış
- 1–2 gece
- Türkiye’de kalış
- 7–10 gün
- Sonda süresi
- 1 gün
- İşe dönüş
- 2–4 hafta (masa başı), 6 hafta (ağır iş)
- Uçuşa izin
- Kontrol muayenesinden sonra
Durumun tanımı
Pelvik organ sarkması (prolapsus), rahmin, mesanenin, bağırsağın veya rahim alınmış kadınlarda vajen kubbesinin destek dokularının zayıflaması sonucu aşağı doğru inmesidir. Hastalar bunu çoğunlukla "aşağıda bir şişlik hissi", "oturunca bir top varmış gibi", "tuvalete gidince elle itmek zorunda kalma" olarak anlatır.
SARKMANIN VARLIĞI TEK BAŞINA AMELİYAT GEREKÇESİ DEĞİLDİR. Muayenede bir miktar sarkma saptanan ama şikâyeti olmayan kadınlar vardır ve bu kadınlar ameliyat edilmez. Karar; şikâyetin günlük yaşamı ne kadar kısıtladığına, idrar ve bağırsak boşaltımını etkileyip etkilemediğine ve kadının beklentisine göre verilir.
Pektopeksi, sarkan rahmi veya vajen kubbesini yukarı asarken, askı materyalini LEĞEN KEMİĞİNİN YAN DUVARINDAKİ GÜÇLÜ BAĞA (iliopektineal bağ, Cooper bağı) tutturan laparoskopik bir yöntemdir. Klasik sakrokolpopekside askı omurganın önündeki kemik zarına (promontoryum) yapılır.
BU FARKIN PRATİK ANLAMI ŞUDUR: Omurganın önündeki bölge, büyük damarların (presakral damarlar), üreterin ve kalın bağırsağın son kısmının komşu olduğu dar bir alandır. Pektopeksi bu bölgeye hiç girmediği için bu komşuluklardan kaynaklanan sorunlardan kaçınır. Ayrıca bağırsağın geçtiği boşluğu daraltmadığı için ameliyat sonrası kabızlığın artması beklenmez. Kilolu kadınlarda ve omurga önü bölgesine ulaşımın zor olduğu olgularda tercih edilebilir hâle gelir.
DÜRÜST BİR SINIR: Pektopeksi sakrokolpopeksiye göre daha yeni bir yöntemdir ve uzun dönem karşılaştırmalı veri havuzu sakrokolpopeksi kadar geniş değildir. Bunu bilerek karar vermek gerekir. Size tek bir yöntem öneriliyorsa, diğerlerinin neden uygun olmadığını sorma hakkınız vardır.
SARKMA VE İDRAR KAÇIRMA AYNI ŞEY DEĞİLDİR. Bazı kadınlarda sarkma, idrar kanalını büktüğü için idrar kaçırmayı gizler; sarkma düzeltildiğinde kaçırma ortaya çıkabilir. Bu nedenle ameliyat öncesi değerlendirmede sarkma geri itilerek idrar kaçırma testi yapılır ve gerekiyorsa askı işlemi aynı seansta veya sonraya planlanır. Bu adım atlanırsa hasta "ameliyattan sonra idrar kaçırmaya başladım" der.
AMELİYAT İLK BASAMAK DEĞİLDİR. Hafif ve orta sarkmada pelvik taban fizyoterapisi, kilo verme, kabızlığın giderilmesi ve pesser (destek halkası) denenir. Pesser, ameliyat istemeyen veya anestezi açısından riskli kadınlar için kalıcı bir çözüm olarak da kullanılabilir.
Kimlere uygundur?
Uygun olabilir
- Rahim veya vajen kubbesi sarkması belirgin şikâyet yaratan kadınlar
- Rahmi alınmış ve sonrasında kubbe sarkması gelişen kadınlar
- Pesser kullanmak istemeyen veya pesserden fayda görmeyen kadınlar
- Omurga önü (promontoryum) bölgesine ulaşımın zor olduğu kadınlar
- Kabızlık şikâyeti belirgin olan ve bu konuda ek yük istemeyen kadınlar
- Rahmin korunmasının tercih edildiği, uygun bulunan olgular
Uygun olmayabilir
- Muayenede sarkma saptanan ama şikâyeti olmayan kadınlar — ameliyat önerilmez
- Gebelik planı olan kadınlar: onarımın kalıcılığı doğumla bozulabilir
- Tedavi edilmemiş idrar yolu veya vajinal enfeksiyonu olanlar
- Laparoskopiye uygun olmayan, çok sayıda karın ameliyatı geçirmiş seçilmiş hastalar
- Anestezi açısından yüksek riskli hastalarda önce pesser ve fizyoterapi değerlendirilir
- Pelvik taban fizyoterapisi hiç denenmemiş hafif olgular
Kullanılan teknoloji
- Laparoskopik cerrahi seti ve yüksek çözünürlüklü kamera
- Askı için sentetik veya biyolojik materyal
- POP-Q sistemiyle sarkmanın objektif ölçülmesi
- Üroflowmetri ve işeme sonrası kalan idrar ölçümü
- Sarkma geri itilerek yapılan gizli idrar kaçırma testi
- Gerekli görülen olgularda ürodinami ve sistoskopi
Cerrah deneyimi
Doğrulanabilir bilgi
- Cerrah deneyimi
- Doç. Dr. Müslüm Ergün121270
Adım adım süreç
- Uzaktan
Ön değerlendirme
Şikâyetleriniz, doğum öyküsü, geçirilmiş ameliyatlar (özellikle rahim alınması), idrar ve bağırsak şikâyetleri, varsa jinekolojik muayene notları ve ürodinami sonucu incelenir.
- 1. Gün
Muayene ve testler
Jinekolojik muayene ile sarkmanın derecesi ve hangi bölmeyi ilgilendirdiği belirlenir. Sarkma geri itilerek gizli idrar kaçırma araştırılır. Üroflowmetri, kalan idrar, idrar tahlili ve kültürü yapılır.
- 2. Gün
Ameliyat
Laparoskopik olarak karın içine girilir; sarkan rahim veya vajen kubbesi askı materyaliyle leğen kemiğinin yan duvarındaki güçlü bağa tutturulur. Gerekiyorsa aynı seansta idrar kaçırma veya ön/arka duvar onarımı eklenir.
- 3.–4. Gün
Taburculuk
Sonda genellikle ertesi gün alınır ve idrarın rahat yapılıp yapılmadığı kontrol edilir. Çoğu hasta 1–2 gece sonra taburcu olur.
- 5.–8. Gün
Kontrol
Yara yerleri ve idrar akımı değerlendirilir. Dönüş uçuşu bu kontrolden sonraya planlanır.
- 6. hafta
Sonuç değerlendirmesi
Cinsel yaşama ve ağır aktiviteye dönüş bu dönemde konuşulur. Muayene ile askının durumu değerlendirilir.
Yöntem karşılaştırması
| Ölçüt | Pektopeksi | Sakrokolpopeksi |
|---|---|---|
| Askının yapıldığı yer | Leğen kemiğinin yan duvarındaki bağ | Omurga önündeki kemik zarı |
| Büyük damar komşuluğu | Bu bölgeye girilmez | Presakral damarlara komşudur |
| Üreter komşuluğu | Daha uzak | Daha yakın |
| Bağırsak boşluğunun daralması | Beklenmez | Olabilir |
| Kabızlıkta artış | Beklenmez | Bildirilmiştir |
| Kilolu hastada ulaşım | Görece kolay | Zor olabilir |
| Uzun dönem veri havuzu | Daha yeni; veri daha sınırlı | Daha geniş ve yerleşik |
| Hastanede kalış | 1–2 gece | 1–2 gece |
Bu tablo bir üstünlük sıralaması değildir. Pektopeksinin anatomik avantajları vardır; sakrokolpopeksinin ise daha uzun ve geniş bir veri geçmişi vardır. Hangi dengeye öncelik verdiğinizi söyleyin — karar bunun üzerine kurulur.
Riskler
- SARKMANIN TEKRARLAMASI: Hiçbir onarım kalıcı sonuç garanti etmez. Aynı bölmede veya başka bir bölmede (ör. arka duvarda) sarkma yıllar içinde yeniden gelişebilir
- AMELİYATTAN SONRA ORTAYA ÇIKAN İDRAR KAÇIRMA: Sarkma idrar kanalını büküp kaçırmayı gizliyorsa, düzeltme sonrası kaçırma görünür hâle gelebilir. Bu nedenle ameliyat öncesi gizli kaçırma testi yapılır
- ASKI MATERYALİNE BAĞLI SORUNLAR: Ağrı, materyalin vajen duvarından açığa çıkması (erozyon) veya nadiren çıkarılma gerekliliği. Materyal kalıcı bir implanttır ve bu konuşulmadan ameliyat planlanmamalıdır
- Laparoskopiye bağlı riskler: komşu organ yaralanması (mesane, bağırsak, üreter), kanama, nadiren açık ameliyata geçiş
- İdrar yolu enfeksiyonu
- Cinsel ilişkide ağrı (disparoni)
- Karın içi yapışıklık gelişmesi
- Genel anesteziye bağlı riskler ve tromboemboli riski — erken hareket ve gerekli durumlarda ilaçla azaltılır
Alternatifler
- İzlem — şikâyeti olmayan veya hafif olan kadınlarda ilk seçenek
- Pelvik taban fizyoterapisi — hafif ve orta sarkmada şikâyeti azaltabilir
- Pesser (vajinal destek halkası) — ameliyat istemeyen veya uygun olmayan kadınlarda kalıcı bir seçenek olarak da kullanılabilir
- Yaşam tarzı düzenlemesi — kilo verme, kabızlığın giderilmesi, ağır kaldırmanın azaltılması, kronik öksürüğün tedavisi
- Laparoskopik sakrokolpopeksi — askının omurga önündeki bölgeye yapıldığı, uzun dönem verisi daha geniş yöntem
- Vajinal yoldan yapılan onarımlar — sakrospinöz fiksasyon ve yerli doku onarımları
- Kolpokleizis — cinsel ilişki planlamayan ve anestezi açısından riskli yaşlı hastalarda vajen kanalının kapatılması
İyileşme süreci
İlk 48 saat
Karın içinde gaz hissi ve omuza vuran ağrı laparoskopiden sonra olağandır. Erken yürüyüş teşvik edilir; bu hem gazın atılmasını hem de pıhtı riskinin azalmasını sağlar.
1. hafta
Günlük işler yapılabilir. Ağır kaldırmak, ıkınmak ve uzun süre ayakta kalmaktan kaçınılır. Kabızlık önlenir — ıkınmak onarımın ilk haftalarında en zararlı şeydir.
2.–4. hafta
Masa başı işe dönüş genellikle bu dönemdedir. Yürüyüş serbesttir; koşu, ağırlık ve karın kası çalışması ertelenir.
6. hafta
Cinsel yaşama dönüş genellikle bu süreden ve kontrol muayenesinden sonra konuşulur.
3. ay
Şişlik hissi ve baskı şikâyetindeki değişim net olarak değerlendirilir.
Uzun dönem
Kilo kontrolü, kabızlığın önlenmesi ve pelvik taban egzersizleri sonucun korunmasına katkıda bulunur. Yıllar içinde başka bir bölmede yeni sarkma gelişebilir; düzenli kontrol önerilir.
Sık sorulan sorular
Sarkmam var ama şikâyetim yok, ameliyat olmalı mıyım?
Hayır. Muayenede sarkma saptanan ama rahatsızlık duymayan kadınlar ameliyat edilmez. Karar, şikâyetinizin günlük yaşamınızı ne kadar kısıtladığına göre verilir.
Rahmim alınacak mı?
Pektopeksi, uygun bulunan olgularda rahim korunarak da yapılabilir. Rahmin alınıp alınmayacağı; sarkmanın türüne, eşlik eden jinekolojik bir soruna ve sizin tercihinize göre birlikte kararlaştırılır.
Pektopeksi mi sakrokolpopeksi mi daha iyi?
Bu soru "hangisi daha iyi" değil, "hangi denge size uygun" sorusudur. Pektopeksi omurga önündeki damar ve bağırsak komşuluğundan kaçınır ve kabızlığı artırması beklenmez; sakrokolpopeksinin ise daha uzun ve geniş bir veri geçmişi vardır. Her iki tarafı da söylemeyen bir danışmanlık eksiktir.
Ameliyattan sonra idrar kaçırmaya başlar mıyım?
Sarkma idrar kanalını büküp kaçırmayı gizliyorsa bu mümkündür. Bu yüzden ameliyat öncesi sarkma geri itilerek gizli kaçırma testi yapılır; gerekiyorsa askı işlemi aynı seansta veya sonraya planlanır. Bu adımı atlayan bir plan eksiktir.
Kullanılan materyal güvenli mi?
Askı materyali kalıcı bir implanttır. Nadiren ağrı, vajen duvarından açığa çıkma (erozyon) veya çıkarılma gerekliliği doğurabilir. Bu riskleri konuşmadan sizi ameliyata alan bir hekimden ikinci görüş isteyin.
Sarkma tekrarlar mı?
Tekrarlama ihtimali vardır ve hiçbir yöntem kalıcı sonuç garanti edemez. Kilo artışı, kabızlık, kronik öksürük ve ağır kaldırma bu ihtimali yükseltir. Onarım sonrası bu etkenleri yönetmek sonucun kalıcılığını doğrudan etkiler.
Cinsel yaşamımı etkiler mi?
Çoğu kadında sarkma hissinin geçmesiyle birlikte olumlu etkilenir. Cinsel yaşama dönüş genellikle altıncı haftadan ve kontrol muayenesinden sonra konuşulur. İlişkide ağrı olursa bunu mutlaka bildirin.
Pesser denemeli miyim?
Hafif ve orta sarkmada, ameliyat istemeyen veya anestezi açısından riskli kadınlarda pesser geçerli bir seçenektir ve kalıcı olarak da kullanılabilir. Düzenli kontrol ve temizlik gerektirir.
Ne zaman işe dönebilirim?
Masa başı bir işte genellikle 2–4 hafta. Ağır kaldırma gerektiren işlerde 6 hafta beklenir. Erken dönemde ıkınmak ve ağır kaldırmak onarımı doğrudan zorlar.
Türkiye’de ne kadar kalmalıyım?
Genellikle 7–10 gün. Kontrol muayenesi burada yapıldığı için dönüş uçuşunu bu muayeneden sonraya planlayın.
Hangi belgeleri göndermeliyim?
Jinekolojik muayene notları ve varsa POP-Q ölçümü, ürodinami sonucu, üroflowmetri ve kalan idrar ölçümü, geçirilmiş ameliyatların raporları (özellikle rahim alınması), idrar tahlili ve kullandığınız ilaçların listesi.
Bu konudaki yazılar
Bilimsel kaynaklar
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez.
Bu tedavi hakkında konuşalım
Sorularınız için WhatsApp'tan yazın veya ön değerlendirme formunu doldurun.
Ön değerlendirme formu
Bilgilerinizi bırakın, ekibimiz en kısa sürede dönüş yapsın.
Diğer tedaviler
Üretroplasti (Üretral Darlık Cerrahisi)
Üretral darlıkta kalıcı onarım. İçeriden kesme işlemleri kısa sürede rahatlatır ama darlık tekrarlar; her tekrar bir sonraki onarımı zorlaştırır. Bu sayfa, bu döngünün nasıl kırıldığını anlatır.
Detaylı bilgiPiyeloplasti (UPJ Darlığı Cerrahisi)
Böbrek çıkışındaki darlığın onarımı. Bu darlığın en tehlikeli yanı ağrı yapmadan ilerleyebilmesidir: böbrek sessizce genişler ve işlev kaybeder. Amaç böbreği korumaktır.
Detaylı bilgiVezikovajinal ve Üreterovajinal Fistül Onarımı
Sürekli idrar kaçağına yol açan fistüllerin onarımı. Bu bir kişisel kusur değil, onarılabilir bir tıbbi durumdur — ve en önemli iki şey doğru zamanlama ile ilk onarımın doğru yapılmasıdır.
Detaylı bilgi